روى آوردند ، تا بلكه بتوانند پيامبر خدا را از تبليغ رسالت خويش ، باز بدارند ؛ ولى پيامبر اكرم ، در مقابل تمام اين سختىها و شدايد ، ايستادگى كرد و با طاغوت و طاغوتيان ، به مبارزه پرداخت و به پيروزى دست يافت . دنياخواهان هم - كه تمام توطئه‌هاى خود را نافرجام مىديدند - ، چاره‌اى جز سر تسليم فرود آوردن در مقابل شريعت آسمانى اسلام نديدند ؛ امّا پس از تشكيل نظام اسلامى ، همواره به دنبال فرصت مناسبى براى انتقام و براندازى بودند ؛ ولى پيامبر خدا براى دفع اين گونه خطرها ، چاره‌انديشى كرده بود و با استعانت از حق تعالى و با سرپنجهء تدبير خود ، فتنه‌هاى دشمنان اسلام را ناكام مىگذاشت . حَجّة الوداع در ماه‌هاى پايانى سال دهم هجرى ، به مردم اعلان شد كه پيامبر ( ص ) به حج مىرود و آنان نيز بايد در اين مراسم ، شركت كنند . « 1 » پيامبر ( ص ) در روز بيست و چهارم يا بيست و پنجم ذى قعده ، « 2 » از مدينه ، ره‌سپار مكّه شد . جمعيت بسيار انبوهى از مردم ، حضرت را در اين سفر ، همراهى نمودند . « 3 »

--> ( 1 ) . ر . ك : السيرة النبوية ، ابن هشام ، ج 4 ، ص 248 ؛ تاريخ الطبرى ، ج 3 ، ص 23 ؛ الإرشاد ، ص 8 ؛ الكامل ، ج 2 ، ص 170 . ( 2 ) . علّت ترديد در تاريخ حركت ، اين است كه مورّخان مىگويند : پنج شب از ماه ذى قعده ، باقى مانده بود كه پيامبر ( ص ) از مدينه خارج شد . حال اگر ماه ذى قعده در آن سال ، 29 روز بوده باشد ، روز حركت ، بيست‌و چهارم ماه بوده است و اگر ماه ، سى روز باشد ، بيست و پنجم ماه ، بوده است . ( 3 ) . تعداد افرادى را كه در اين سفر ، پيامبر ( ص ) را همراهى مىكردند ، از هفتاد هزار تا يكصد و چهل هزار نفر گفته‌اند ( ر . ك : الغدير ، ج 1 ، ص 9 ) .